Mála Stáin sa Pháirc?

Cian Hade

An chóir go mbeadh daoine ag smaoineamh faoi alcól nuair atá siad ag féachaint ar páirc mar seo?

Cén tionchar atá ag an aimsir breá ar nósanna óil mhic léinn? Labhaireadh le Adam Healy agus Aoife Brady, Cathaoirligh Sober Soc DCU i 2018/2019 agus 2019/2020 chun fáil amach.

Tá téacs mar seo (“Mála stáin sa pháirc?”) seolta nó faighte ag beagnach gach uile mac léinn timpeall an am seo don bhliain. Ach an bhfuil an treocht seo chuid don saol san ollscoil nó an bhfuil sé fianaise do tréith mallaithe don cultúr óil Éireannach i measc daoine óga?

Dá laibhairfeá le mac léinn amháin, déarfaidis gur phíosa craic atá i gceist le hól sa samhradh, déarfadh ceann eile go bhfuil sé bealach chun a scith a ligint i measc na mílte alt atá le scríobh riomh deiridh na mbliana agus déarfadh an triú duine gur seans maith hé sult a bhaint as an aimsir agus a bheith amach faoin aer.

Thagann na trí cúis seo suas arís ‘s arís eile nuair atá tú ag leabhairt le daoine faoin topaic seo, agus tá’n triúir acu suimiúl ina mbealach féin, ach ar an lámh eile tá siad ceangailte le chéile. Gan dabht go mbeadh píosa chraic agat dá mbéifeása ag cruchadh amach le do chairde, an griain sa spéir, le deoch i do lámh, ach an bhfuil sé ceart go mbeadh sin an chéad smaoineamh atá ag daoine chun piosa craic a bheith acu san aimisir breá?

Is druga é alcól; a dhéanann dámáiste go dtí do chorp agus do meabhairshláinte. Tá dhá deochanna caighdeánach i stáin beor, dhá deochanna caighdeánach as na haon déag a deireann Fheidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte gur feidir le bhean* ól i seachtain, nó na seacht déag do fir*. Cén fáth go n-úsáidfidh daoine cuid do a liúntas ar stáin sa pháirc?

Tá an cheist airgid le phlé, gan dabht, tá sé níos saoire do ghrúpa neart stáin a cheannacht in ionad ag dul go pub do pionte, ach tá sé níos saoire fós gan ól sa chás seo. Chomh maith le sin, tá sé níos fearr gan ól sa dara cúis luaithe shuas, mar má tú strus ort, agus ansin tosnaíonn tú ag ól, tá seans, in ionad ag cabhair thú le ag ligint do scith, go cuirfidh an alcól thú i ngiúmar níos measa fós.

Ach is é an triú cúis atá is dona do mhic léinn, mar má tá ag ól an príomh rogha atá roimh daoine chun sult a bhaint as an aimsir, tá daoine chun a bheith fághta ar leith. Le phraghasanna lóistín mar atá siad, tá ar go leor daoine taisteal go dtí an ollscoil chuile lá, agus an-chuid dóibh i ngluaisteáin mar go bhfuil easpa séirbhisí taistil poiblí ina gceantair fhéin.

Mar sin, i ngrúpa chairde, má déannann daoine rogha tosnú ag ól i ndiadh léachtanna, caithfidh na comaitéirí sa ghrúpa rogha a dhéanamh idir ag imeacht nó ag suí timpeall leo gan ól, rud a mothaíonn deacair ar go leor daoine a dhéanamh. Níl sin fiú ag snaoineamh faoi daoine sa ghrúpa nach ólann, agus tá go leor dóibh i nDCU.

Chun plé a dhéanamh ar an topaic seo, shúigh mé síos le Adam Healy agus Aoife Brady, Cathaoirligh Sober Soc DCU 2018/2019 agus 2019/2020 i rith an seachtain.

Tá fréamhacha ag an fadhb i an bealach atá alcól fogairthe, a dúirt Aoife, mar taispeáineann na gcomhlachtaí seo a chuid alcól a bheith ólta san aimsir breá an for-mhór den am, agus mar sin tá an nasc déanta in intinn daoine, ar leibhéal intuighte.

Chomh maith le sin, luaigh Aoife an fadhb atá ann má tá cúpla leathanta deasa dar gcoinn nó nuair atá daoine ar saoire, mar tá seans gur feidir le daoine dul “thar fóir”. Mar sin ba chóir gan dearmad a dhéanamh go “bhfuil na éifeachtaí céanna ón alcól ar do chorp agus do intinn” fiú san aimsir breá agus go bhfuil cothromaíocht “tábhachtach”.

Luaigh Adam gné eile don fadhb, go bhfuil na nósanna seo ar fad le feiceáil an bliain ar fad, agus athraíonn an bealach a ólann daoine len séasúr, sa gheimhreadh mar shampla, “téann chuile duine go dtí an teach tábhairne áitúil do Guinness in aice na tine”. Ach tá níos mó tionchair ag an aimsir breá ar nósanna óil ná an aimsir dona, dar leis, agus luaigh sé na stáin agus buidéal beor a cheannaíonn daoine na trallaithe do sa samhradh mar shampla de sin.

Ach an rud is tabháchtaí a luaigh siad, rud a bhí an beirt acu ag labhairt faoi, na an tábhacht don spásanna gan alcól do daoine chun craic a bheith acu san aimsir, spásanna nuair nach bhfuil aon brú cuirfe ar daoine chun ól. Mar sin, is feidir le daoine nach ólann a móthú “páirteach i saol na mhic léinn” a luaigh Aoife. Chomh maith le sin, tá sé tabhachtach do mac léinn mar tá sé an éasca dóibh, len méid strus agus brú a bhíonn orthu, eírí tuilleamaíoch ar an ól.

Tá an freagra soléir mar sin, níos mó spásanna a bheith eagraithe in a bhfuil cosc ar alcól i nDCU, cosúil len ‘Coffee Morning’ atá ag DCU LGBTA nó an ‘Hangover Hub’ atá ag Sober Soc le DCU Mental Health Soc. Tá céimeanna sa treo ceart ag tarlú, len ócáid ‘Soberstock’ mar chuid den ‘Grand Stretch Fest’ eagraithe ag Aontas na Mac Léinn DCU, ach tá fós go leor obair le dhéanamh chun an tionchar atá ag an aimsir ar nósanna ól a laghdú.

Cian Ó hÉidín

Image Credit: Béibhinn Thorsch