Cumhacht an leabhar ‘Wuthering Heights’

Naoise Darby

Gan amhras ar bith tá an leabhar seo thar cionn, scríobh Emily Brontë é idir 1845 agus 1846 ach nuair a bhí an úrscéal foilsithe i 1847 ní raibh an smaoineamh ceanna ag na cáinteoirí.

Tugadh droch-léirmheasanna don leabhar ach cén fáth? Is sárleabhar é. Bhí siad buartha faoi na carachtair, níl Catherine duine ciúin agus pléisiúrtha, úsáideann sí foréigean agus tá sí cineál ceanndána. Cheap na cáinteoirí go raibh sé seo mícheart, ní raibh sé seo ionraic, bhí mná beasach agus umhal. Tá an smaoineamh seo an-seanfhaiseanta go deo, tá an t-úrscéal seo géar, fírinneach. Dúirt siad go raibh easpa moráltachta sa leabhar, ach bhí slua carachtar sa phíosa le tuairim láidir difriúil ag gach uile duine. 

Ach mair an leabhar seo agus tá cáil dhomhanda ar an scéal seo, scéal grá atá foirfe agus uathúil. Níl éinne in ann draíocht an scéal seo a chruthú. Rinneadh aithris air ach níor rugadh barr bua riamh air. Ní féidir an suíomh sa leabhar a shárú. Is meascán é d’áthas agus eagla, solas agus dorchadas. 

Tá an-éagsúlacht idir na carachtair, tá Heathcliff casta agus tá go leor mistéire ag baint leis mar dhuine. Tá Edgar Linton bogbhriathrach agus ar nós coileán, tá Heathcliff cosúil le mac tíre. Tá snáithe casta ag ceangal Heathcliff agus Catherine nó Cathy le chéile. Is cairde cléibh iad ach bhí an tubaiste i ndán dóibh. 

Is daoine leithleach iad, tá Catherine thar a bheith santach, tá sí chomh gafa léi féin nach dtuigeann sí an dochar atá á dhéanamh aici. Tá stádas sóisialta agus saibhreas an-tábhachtach don mbean seo, ag an am ceanna níl an crógacht aici chun éisteacht le mian a croí.  

Nascann teanga daoine le chéile agus bhí Emily an-cumasach sa réimse seo, tá an dialóg idir Heathcliff agus Catherine comh láidir, brisfeadh sé do chroí. Tá an pian soiléir idir an péire, tá mean an domhain acu ar a chéile ach cruthaíonn an grá seo pian doshamhlaithe do gach uile dhuine sa scéal. 

Baineann Emily Brontë úsáid as rud éigin darb ainm ‘fallás mothaitheach’. I radharc amháin tá an stoirm thoirní lasmuigh sa móinteáin cosúil le íomhá scáthánach don mearbhall agus ruaille buaille atá le feiceáil in intinn Catherine. Is iarmhairt í don tréimhse ama sin, bhí pósadh buntáisteach níos tábhachtaí ná aon rud eile. 

Spreag mórthimpeall Emily an scéal iontach seo, tá anró an tsaoil scaipthe i ngach caibidil agus baineann sí úsáid as cásanna réalaíocha. Bhí an clan Brontë mí-ámharach i gcás tinneas. 

Scríobh sí úrscéal amháin, tá an t-úrscéal seo coscrach ach tá sasamh iontach le baint as. Rug leabhar Emily barr bua ar gach leabhar eile, tá an tóir atá ar an úrscéal seo ag dul i méid i gcónaí. 

Tá streachailt aicmeach téama lárnach sa scéal, tá pearsantacht ag baint le Heathcliff, ach ag an am ceanna thug sé a shaol ar son comhréireacht, ach ba ea an ainriantacht a bhí aige an tréith is geanúil ina stór. 

Tá áilleacht an leabhar seo bunaithe i fíor-réalachas na carachtair, is splanc éirime é. 

Naoise Darby 

Image Credit: WurtheringHeightsFlickr